STREFA WIEDZY KCW: Ubezpieczenie wolontariuszy. Obowiązek czy dobra praktyka?

Odpowiedzi na te pytania znajdują się w przepisach, jednak warto spojrzeć na temat nie tylko z perspektywy obowiązków prawnych, ale również odpowiedzialności za bezpieczeństwo osób, które angażują swój czas na rzecz innych.

Bezpieczeństwo powinno być priorytetem

Każdy wolontariusz ma prawo wykonywać swoje zadania w bezpiecznych warunkach. Organizacja korzystająca z jego świadczeń powinna odpowiednio przygotować miejsce wykonywania działań, poinformować o możliwych zagrożeniach oraz zapewnić instruktaż dotyczący bezpiecznego wykonywania powierzonych zadań.

Ubezpieczenie jest jednym z elementów tego systemu, ale nie zastąpi właściwej organizacji pracy i odpowiedniego przygotowania wolontariuszy.

Kiedy organizacja ma obowiązek zapewnić ubezpieczenie?

Przepisy ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie rozróżniają dwie podstawowe sytuacje.

Jeżeli wolontariusz wykonuje świadczenia przez okres nieprzekraczający 30 dni, organizacja korzystająca z jego świadczeń ma obowiązek zapewnić ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW).

Jeżeli współpraca trwa dłużej niż 30 dni, wolontariusz jest objęty zaopatrzeniem z tytułu wypadków przy wykonywaniu świadczeń na podstawie przepisów ustawy. W takim przypadku organizacja nie ma obowiązku wykupywania odrębnego ubezpieczenia NNW, choć może zdecydować się na dodatkową polisę, jeżeli uzna to za zasadne.

Czy warto wykupić dodatkowe ubezpieczenie?

Obowiązki wynikające z przepisów wyznaczają jedynie minimalny poziom ochrony.

Jeżeli wolontariusze uczestniczą w wydarzeniach masowych, pracują z dziećmi, osobami starszymi, wykonują działania terenowe lub uczestniczą w akcjach wymagających większego zaangażowania fizycznego, warto rozważyć dodatkowe ubezpieczenie.

Dla wielu organizacji koszt takiej polisy jest niewielki, a może znacząco zwiększyć poczucie bezpieczeństwa zarówno wolontariuszy, jak i samej organizacji.

Ubezpieczenie to nie jedyny obowiązek

Zapewnienie ochrony ubezpieczeniowej nie zwalnia organizacji z innych obowiązków.

Przed rozpoczęciem współpracy warto zadbać o:

• przekazanie informacji o zakresie wykonywanych zadań,
• omówienie zasad bezpieczeństwa,
• wskazanie osoby odpowiedzialnej za kontakt z wolontariuszem,
• poinformowanie o sposobie postępowania w sytuacjach awaryjnych,
• zapewnienie odpowiednich warunków do wykonywania świadczeń.

To właśnie odpowiednie przygotowanie najczęściej zapobiega niebezpiecznym sytuacjom.

Co zrobić, jeżeli dojdzie do wypadku?

Mimo zachowania wszystkich środków ostrożności może dojść do zdarzenia losowego.

W takiej sytuacji organizacja powinna przede wszystkim:

• udzielić lub zapewnić niezbędną pomoc poszkodowanemu,
• zabezpieczyć miejsce zdarzenia,
• sporządzić dokumentację opisującą okoliczności wypadku,
• zgromadzić informacje od świadków,
• podjąć działania wynikające z obowiązujących przepisów oraz warunków ubezpieczenia.

Warto wcześniej ustalić wewnętrzną procedurę postępowania, aby w sytuacji stresowej każdy wiedział, jakie działania należy podjąć.

Z perspektywy KCW

Podczas konsultacji często spotykamy się z przekonaniem, że wykupienie polisy rozwiązuje wszystkie kwestie związane z bezpieczeństwem wolontariuszy. W praktyce największe znaczenie ma odpowiednie przygotowanie organizacji do współpracy.

Jasny podział obowiązków, przekazanie informacji o zagrożeniach, odpowiednie wdrożenie oraz dobra komunikacja znacząco ograniczają ryzyko wystąpienia niebezpiecznych sytuacji.

Bezpieczeństwo powinno być elementem kultury organizacyjnej, a nie wyłącznie obowiązkiem wynikającym z przepisów.

Zadanie dla organizacji

Sprawdź, czy w Twojej organizacji osoby odpowiedzialne za współpracę z wolontariuszami wiedzą:

• kiedy należy zapewnić ubezpieczenie,
• jak wygląda procedura postępowania w razie wypadku,
• kto odpowiada za zgłoszenie zdarzenia,
• gdzie przechowywana jest dokumentacja dotycząca wolontariuszy.

Jeżeli nie masz pewności, warto przygotować krótką procedurę bezpieczeństwa i omówić ją z całym zespołem.

Wskazówka KCW

Najlepszym sposobem ochrony wolontariuszy jest nie tylko spełnienie obowiązków wynikających z przepisów, ale przede wszystkim stworzenie środowiska, w którym bezpieczeństwo stanowi jeden z podstawowych elementów codziennej współpracy.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, w szczególności przepisy dotyczące obowiązków korzystającego wobec wolontariuszy oraz zasad ochrony wolontariuszy podczas wykonywania świadczeń.

Potrzebujesz wsparcia w zakresie wolontariatu?

Krakowskie Centrum Wolontariatu wspiera organizacje pozarządowe, instytucje, szkoły oraz osoby, które chcą rozwijać wolontariat w Krakowie.

Telefon: 669 528 381
E-mail: wolontariat@krafos.pl

Skontaktuj się z nami, umów indywidualne spotkanie lub odwiedź nas podczas dyżurów doradczych, które odbywają się w każdy czwartek w godzinach 17:00–20:00.

Krakowskie Centrum Wolontariatu
Centrum Obywatelskie
ul. Reymonta 20 (budynek Stadionu Miejskiego im. Henryka Reymana)
30-059 Kraków
I piętro, pokój 39

Szukasz wolontariuszy do swojej organizacji?

Dołącz do Bazy Ofert Wolontariatu Krakowskiego Centrum Wolontariatu, wypełniając formularz zgłoszeniowy:
https://forms.gle/okXKhNZBDE1waRJW6

Chcesz zostać wolontariuszem?

Dołącz do Bazy Wolontariuszy Krakowskiego Centrum Wolontariatu i znajdź miejsce, w którym możesz pomagać, zdobywać doświadczenie oraz rozwijać swoje kompetencje.

https://forms.gle/AAMgRE1KSQgC6ziT6